Nieuws



PAROCHIEFEEST EINDHOVEN

De parochie van de H. Nektarios te Eindhoven viert zondag 12 november a.s haar parochiefeest met daags ervoor (zaterdag 11 november) de plechtige overbrenging van relieken van de H. Oda van Sint-Oedenrode naar de kerk van de H. Nektarios.
Meer informatie vindt u op de website van de parochie.





KAMERKOOR OKTOICH

Kamerkoor Oktoich o.l.v. Aliona Ovsiannikova (koorleidster van de Amsterdamse parochie H. Hikolaas van Myra) viert zijn 10-jarig bestaan met twee concerten i.s.m. het mannenkoor van Optina Pustyn.
De concerten vinden plaats op 20 en 21 oktober in de 'Tichelkerk' van de parochie H. Nikolaas van Myra.
Op zaterdag 21 oktober is er 's middags na het concert een 'Russisch buffet'.





LEXICON

Op het jongstleden jubileum-parochiefeest van de parochie H. Cornelius de Honderdman te Amersfoort presenteerde rector v. Stephan een "Lexicon - Orthodoxe woorden en begrippen uit het Nederlandse taalgebied". Het lijvige boek zal binnenkort door v. Stephan als dissertatie verdedigd worden in Tblisi/Georgië, maar is voor geďnteresseerden reeds als voorpublicatie verkrijgbaar.
Richt u zich tot v. Stephan via [email protected] óf telefonisch 033 - 245 26 06.
In het komende Rondschrijven zal een recensie verschijnen.





ORTHODOXIE - Uitzendingen van de Orthodoxe Kerk in België

T E L E V I S I E

VRT – EEN ('s morgens)   CANVAS ('s avonds) - (Nederlandstalig)

zondag 15 oktober 2006, 's morgens en 's avonds
HET PATRIARCHAAT VAN ALEXANDRIE – geschiedenis, glorie, problemen, hoop (ter gelegenheid van de inhuldiging van de gerenoveerde patriarchale kerk).

RTBF – LA UNE (Franstalig)

zondag 24 september 2006, om 9.00 uur
HET PATRIARCHAAT VAN ALEXANDRIE – geschiedenis, glorie, problemen, hoop (ter gelegenheid van de inhuldiging van de gerenoveerde patriarchale kerk).

zondag 5 november 2006, om 10.30 uur
HET PATRIARCHAAT VAN ALEXANDRIE – geschiedenis, glorie, problemen, hoop (ter gelegenheid van de inhuldiging van de gerenoveerde patriarchale kerk).

zondag 26 november 2006, om 10.30 uur
HET PATRIARCHAAT VAN ALEXANDRIE – geschiedenis, glorie, problemen, hoop (ter gelegenheid van de inhuldiging van de gerenoveerde patriarchale kerk).





KAPEL A1

Maandagavond 18 september is om 20 uur op de parkeerplaats Vundelaar aan de A1 (richting Deventer -> Apeldoorn) een kapel, gewijd aan de Moeder Gods Hodigitria, in gebruik genomen. Deze kapel is vooral bestemd voor Russische, Wit-Russische en Oekraiense autohandelaren en hun klanten, die wekelijks de Utrechtse automarkt bezoeken. Het initiatief voor de bouw van deze kapel is uitgegaan van de provincies Overijssel en Gelderland, Rijkswaterstaat en het kunstenaarscollectief Gang te Arnhem.
De inzegening is gedaan door V. Theodoor van de Russische Orthodoxe parochie Deventer.
Meer lezen over het project: www.kunstenlab.nl/activiteititem.php?agendaID=42&pageID;=3.

   




FORUM KERKMUZIEK

De website van de Vereniging - www.orthodoxekerk.org - is sinds gisteren uitgebreid met een discussieforum gewijd aan de orthodoxe kerkmuziek in Nederland. Het eerste artikel is van componist James Chater (parochie Deventer), die zijn visie geeft op het Nederlandse liturgische zingen, gevolgd door reakties uit o.m. Kollumerpomp (Joke Lukassen) en Amsterdam (Galina Rol).
Deelname aan het forum staat open voor iedereen. De redaktie van de pagina is in handen van Vincent van Buuren, muziekdocent (parochie Amersfoort). Gelieve uw reakties, artikelen en commentaren aan hem te sturen: vincentvanbuuren@zonnet.nl





PAROCHIE AMERSFOORT

Op zaterdag 16 september a.s. zal de Orthodoxe parochie van de H.Cornelis de Honderdman te Amersfoort haar vijfde lustrum vieren. De Goddelijke Liturgie begint om 10.30 uur, gevolgd door een gezellig bijeenzijn.
Voor verdere informatie: tel. 033 - 245 26 06 of per e-mail: priester@orthodox-amersfoort.nl
bron: Orthodoxe Parochie Amersfoort



MÉMOIRES METROPOLIET EVLOGIJ

In 2005 verscheen de Franse vertaling van de mémoires van Metropoliet Evlogij: “Le chemin de ma vie”. Het is een fascinerend en vaak aangrijpend boek over de in kerkhistorisch opzicht ook voor Europa zo belangrijke periode van 1870 tot 1946. Het boek verscheen reeds in 1947 in het Russisch onder de titel “Put moej žizni” bij de YMCA-Press in Parijs, maar was al; sinds jaren uitverkocht. Nu is er dus de Franse vertaling van aartspriester Piere Tschesnakoff, die Metropoliet Evlogij zelf nog goed gekend heeft. De prijs is pittig: € 30,-; maar daarvoor krijgt u dan ook 582 pagina’s boeiende tekst, 15 foto’s, waarvan enige nog niet eerder gepubliceerd zijn, twee landkaarten, een verklarende woordenlijst van kerkelijke en historische begrrippen en een chronologisch schema van wereldlijke en kerkelijke gebeurtenissen. Moeder Martha heeft nog vier exemplaren in voorraad (ortho.gabriel@planet.nl). Voor wie het boek zelf bestellen wil, volgen hier enige noodzakelijke gegevens:
Uitgever: Presse St. Serge – Institut de Théologie Orthodoxe, Paris.
Jaar van uitgave: 2005
ISBN: 2-910535-10-X


V. Theodoor, Deventer



ORTHODOX VORMINGSCENTRUM H. JOHANNES DE THEOLOOG

De nieuwe studiegids van het orthodox vormingscentrum H. Johannes de Theoloog in Brussel is uit.
Het studiejaar begint op zaterdag 23 september 2006 om 9 uur.
Dit jaar viert het vormingscentrum haar 15 jarig bestaan.
Contactpersoon:
Judith Hermans
secretariaat H. Johannes de Theoloog
Geldenaaksebaan 324/3
B - 3001 Heverlee
0032 - 16 50 39 95

De studiegids kunt u hier downloaden (in PDF).



COMMUNIQUÉS RUE DARU

De communiqués van de Diocesane Raad van het Aartsbisdom/Exarchaat van de Russisch-Orthodoxe Parochies en Kloosters in West-Europa zullen in het vervolg verschijnen in de volgende talen:
- op de website van het Aartsbisdom in het Frans, Russisch, Nederlands en Engels: www.exarchat.org.
- op de website van het Episcopaal Vicariaat van Groot-Brittannië en Ierland in het Engels en in het Russisch: http://www.exarchate-uk.org.   updated
Deze communiqués worden na elke vergadering van de Raad opgesteld en na vertaling op de site geplaatst. Wil men op de hoogte blijven van de ontwikkelingen binnen het Exarchaat, dan is het aan te raden regelmatig deze sites te bezoeken.

Bron: V. Theodoor, Deventer



WIJDINGEN IN DEVENTER

Zijne Eminentie aartsbisschop Gabriël van Komana zal op 29 juni a.s. diaken Willibrord van Ulft priester wijden en hypodiaken Nikolaas Lucassen diaken. Voor de Liturgie wil aartsbisschop Gabriël de lectorwijding geven aan Philip Turner.
Donderdag 29 juni is het parochiefeest van de parochie van de H.H. Eerstronende Apostelen Petrus en Paulus in Deventer.



Oecumenisch Patriarchaat honoreert verzoek van Bishop Basil (v/h bisdom Sourozh) om te worden opgenomen in het Aartsbisdom van parochies volgens de Russische traditie in West-Europa (Rue Daru).

bron: website Oecumenisch patriarchaat: www.ec-patr.gr/default.php?lang=en
Zie ook verklaring van het aartsbisdom R-O kerken in West-Europa (Rue Daru):
website: www.exarchat.org/article.php3?id_article=563
Zie ook commentaren van de Bishop-Basil-getrouwen in Engeland op de website: http://www.exarchate-uk.org.   updated

bron: redactie redactie e-Berichten



Aartsbisschop Simon in Amsterdam

Op zondag 21 mei heeft aartsbisschop Simon (patriarchaat Moskou) de nieuwe kerk van de parochie H. Nikolaas van Myra in Amsterdam bezocht. Klik hier voor foto's. Voorafgaand aan de dienst is Jan Veldmeijer tot lezer gewijd.
Adres: Lijnbaansgracht 47.
zie ook: www.orthodox.nl

bron: redactie redactie e-Berichten




Overlijdensbericht

Afgelopen maandag is op tachtigjarige leeftijd de Groningse parochiaan en langjarig verenigingslid Hendricus Hermanus (Henk) Funcke overleden.
De begrafenisdienst wordt gehouden op donderdag 23 maart om 13.30 uur in de Russisch-orthodoxe kerk in Groningen aan de Ganzevoortsingel 2. Aansluitend vindt de crematie plaats.
Correspondentieadres: Zeegserweg 10, 9482 PM Tynaarlo.

Eeuwige Gedachtenis!




Pelgrimagemogelijkheid 8 tot 28 juli 2006

In Siberisch Rusland, juist voorbij de Oeral,
zoals het behoort gaan wij te voet
op de Route van de Heilige Simeon van Verchotoerje.
Klik hier voor meer info.





IKONENMUSEUM KAMPEN OPEN VOOR PUBLIEK

Het Ikonenmuseum Kampen, gevestigd aan de Buiten Nieuwstraat 2 te Kampen is sinds 16 december 2005 voor publiek toegankelijk. Gastconservator drs. Désirée M.D. Krikhaar selecteerde voor de huidige expositie ca. 150 houten ikonen uit de omvangrijke collectie van de Alexander Stichting. De tentoongestelde ikonen vormen een dwarsdoorsnede van de collectie en variëren sterk in leeftijd (de oudste stammen uit de 16e eeuw), thematiek en stijl.

De collectie bestaat voornamelijk uit Russische ikonen, maar bevat ook ikonen uit andere landen, zoals Griekenland, Bulgarije, Roemenië en Ethiopië. De tien expositiezalen zijn thematisch ingericht. Zo zijn er zalen met Christus ikonen, feestdagenikonen, Moeder Gods ikonen en zalen met profeten uit het Oude Testament, apostelen, evangelisten en martelaren. Een groot deel van de ikonen is voorzien van een uitgebreide beschrijving.

Voor kinderen in de basisschoolleeftijd is er een speciaal programma in de vorm van een speurtocht met spannende opdrachten. Door de gevarieerde opdrachten uit te voeren, leren kinderen spelenderwijs meer over ikonen.

In de catalogus van het Ikonenmuseum Kampen zijn 100 ikonen beschreven door Désirée Krikhaar en Joost Heutink. De catalogus wordt uitgegeven door Kok Kampen onder de titel 'Beelden van het Licht' en zal vanaf februari 2006 in boekenwinkels en in het museum te verkrijgen zijn.

Adres: Buiten Nieuwstraat 2 te Kampen

Openingstijden: donderdag t/m zaterdag van 10.00 tot 17.00 uur (31 december gesloten).

Entree: volwassenen: 6 euro, kinderen: 4 euro
(Eventueel groepen op afspraak)





TWEE WIJDINGEN IN EINDHOVEN

Op zondag 29 januari 2006 heeft Zijne Excellentie Bisschop Athenagoras van Sinope in de Orthodoxe Parochie van de Heilige Nektarios van Eindhoven Vader Josef Moes tot priester en Arkadi Vernikov tot diaken gewijd. Een uitgebreid verslag is te vinden op de website van het Griekse aartsbisdom.

bron:redactie VvO e-Berichten




PAROCHIE AMERSFOORT HEEFT WEER ONDERDAK

Na de verkoop van het vorige pand aan de Stadsring moest de mooie kerk met spijt verlaten worden. De hele inboedel moest worden opgeslagen. Een koffer en een doos met praktische spullen was alles wat ons bleef.
Voor de Parochie van de Heilige Cornelius de Honderdman volgde een jaar van omzwerven door Amersfoort. Het was ook een jaar van waanzinnig hard en eenzaam zoeken en werken naar een nieuwe kerk. Na een periode van onderhuur en uitgeklede diensten heeft zij nu tot haar vreugde een nieuw thuis gevonden. Aartsbisschop Joris Vercammen en de zijnen stelden de fraaie kapel van het voormalig Seminarie van de Oud-katholieke Kerk te beschikking. Veel is nog behelpen en wennen. Maar wat een zegen: regelmatige diensten!
Adres: Koningin Wilhelminalaan 3.
Bereikbaarheid, tijden van de diensten (en een schat aan andere informatie) zijn te vinden op de parochiesite www.orthodox-amersfoort.nl
De parochie is aan haar tweede jeugd begonnen. Er is een gestage toeloop van nieuwe leden, vrienden en gasten. Er zijn op het ogenblik meer katechumenen dan ooit tevoren.
De websites zorgen voor veel contacten. De kerkelijke discipline wordt duidelijker merkbaar. Een keer per maand wordt er een stevige katechese verzorgd. Vacante zetels in de plaatselijke en provinciale raden van kerken worden weer ingenomen.
Amersfoort lijkt gelouterd uit de beproevingen te komen.
Hartelijk welkom!

V. Stephan Bakker




RUSSISCH-ORTHODOXE KERK AMSTERDAM

Op woensdag en donderdag 18 en 19 januari 2006 zullen de eerste diensten plaatsvinden in de nieuwe kerk van de Russisch-orthodoxe parochie van de H. Nikolaas te Amsterdam.
De vigilie van het feest van Theophanie/Doop des Heren in de Jordaan begint om 19.00. De H. Liturgie van het Feest vindt op donderdagochtend plaats vanaf 10.30 uur.
De nieuwe Kerk (bekend staand als de Tichelkerk) staat in de Amsterdamse Jordaan aan de Lijnbaansgracht 47.
Komt u met de auto dan is het aan te raden buiten de Singelgracht te parkeren i.v.m. de kosten. Komt u met openbaar vervoer dan moet u vanaf Amsterdam centraal station reken op een wandeling van een kwartier. Andere verbinding zijn tramlijn 3 en tramlijn 10 die beide station Muiderpoort aandoen.
De parochie van de H. Nikolaas nodigt iedereen van harte uit deel te nemen aan de diensten!

Een fotoreportage is te vinden op het adres: http://www.flickr.com/photos/jimforest/sets/72057594050819109

bron: redactie e-Berichtendienst




SERVISCH-ORTHODOXE KERK KOOPT KERKGEBOUW ZAANDAM

De Servisch-orthodoxe Kerk heeft in Zaandam na 2,5 jaar onderhandelen de Stationsstraatkerk aangekocht. Zij maakten al een tijdje gebruik van de kerk, maar is nu officieel eigenaar. De aanleiding voor de verkoop was dat de kerk steeds minder bezocht wordt. (RKNieuws.net 01-11-2005)




OPEN VENSTER OP DE ORTHODOXE KERK

Onder de titel ‘Een open venster op de Orthodoxe Kerk’ verscheen onlangs een boek van aartspriester Ignace Peckstadt. Bij de presentatie van het boek noemde bisschop Athenagoras van Sinope het boek een “primeur voor het Nederlands taalgebied”. Want, zo zei hij: “Voor het eerst wordt een boek uitgegeven dat algemeen handelt over de Orthodoxe Kerk en geschreven is in het Nederlands. Eindelijk zet de Orthodoxe Kerk in de Lage Landen via dit werk haar venster open!” Hij haalde de woorden aan van de oecumenische Patriarch Bartholomeos, die de uitgave van het boek belangrijk vindt en heeft aangegeven te hopen “dat het een hulp moge zijn voor al wie belangstelling heeft meer te vernemen over de getuigende Orthodoxe Kerk.” Bestelinformatie: Open venster op de orthodoxe Kerk, I. Peckstadt. Uitgegeven door Altora Averbode. Prijs: 22,50 euro, ISBN: 9031722170. Kan online besteld worden via: http://www.averbode.be/religie/. (Bron: NIEUWSBRIEF OECUMENE OKTOBER 2005)



Van vrouwen voor vrouwen - een feministisch initiatief

Tijdens de Assemblée van Syndesmos, die in 1964 in het Nieuw Valamo-klooster in Finland gehouden werd, sprak een van de afgevaardigden uit Oeganda over de Orthodoxie in dit Oostafrikaanse land. Enige jaren later volgde het bezoek van een Oegandese priester, die met zoveel vuur over de missie in zijn land sprak, dat een groot élan onder de Finse orthodoxen ontstond, dat resulteerde in allerhande activiteiten ten bate van deze missie in Oeganda.
In 1975, tijdens de Algemene Vergadering van de Wereldraad van Kerken in Nairobi, werden nieuwe contacten gelegd door Metropoliet Johan van Helsinki. Maar de politieke situatie in Oeganda werd gaandeweg onhoudbaar en de Finse missie vestigde zich in Kenya, waar een post werd opgericht even buiten Nairobi. De eerste Finse missionarissen waren twee vrouwen: één van hen de huidige hegoumena van het Lintula-klooster, moeder Marina.
Het is dus niet verwonderlijk dat juist dit Finse klooster een initiatief steunt ten bate van het werk onder de vrouwen in Kenia. Het betreft de uitgave van een serie ikonenkaarten van uitsluitend vrouwelijke heiligen, geschilderd door Eeva Markanen. Op zes verschillende kaarten staan de volgende groepen vrouwelijke heiligen afgebeeld:
* vijf heilige vrouwen uit het Oude Testament (Mirjam, Ruth, Ester, Rachel en Debora);
* vijf heilige vrouwen uit het Nieuwe Testament (Salome, Hanna, Elisabeth, Lydia en Helena;
* vijf heilige vrouwelijke asceten (Theodora van Alexandrië, Maria van Egypte, Maria Magdalena, Pelagia van Antiochië en de Samaritaanse Fotini (Svetlana);
* vijf heilige apostelgelijke vrouwen (Mariamne, Helena, Thekla, Olga en Nina);
* vijf heilige diakonessen (Nonna, Makrina, Priscilla, Febe en Irene);
* vijf heilige vorstinnen en hooggeboren vrouwen (Katharina van Alexandrië, Alexandra, Anna van Novgorod, Theofanou en Ludmila).
Deze unieke kaarten kosten per set € 5 (incl. porto) en zijn te koop bij zuster Martha (mailadres: ortho.gabriel@planet.nl).
Ook tijdens het a.s. congres te Blankenberge (B) zullen deze kaarten verkrijgbaar zijn.

zr. Martha St. Maartenslaan 37 NL 6221 AW Maastricht tel.: (00 31) (0) 43 321 14 61; fax: (00 31) (0) 43 325 24 29



Jubileumviering n.a.v. het 25-jarig bestaan van de Vereniging van Orthodoxen "Heilige Nikolaas van Myra" op 1 - 2 juli 2005.

Ongeveer 150 Nederlandse orthodoxen kwamen op 1 en 2 juli 2005 in Deventer bijeen om het 25-jarig bestaan van de Vereniging te vieren.

De feestelijkheden begonnen op vrijdagavond 1 juli met de viering van een "parastas" in de parochiekerk van de HH.. Eersttronende Apostelvorsten Petrus en Paulus te Deventer (jur. Constantinopel / Rue Daru) voor alle overleden leden. Deze dienst werd gecelebreerd door Aartspriester Theodoor van der Voort, deken voor de orthodoxe parochies van Russische traditie in Nederland (patr. Const./Rue Daru), in aanwezigheid van Aartsbisschop Gabriël (patr. Const./Rue Daru) en de priester-monniken Onufry en Boris (Patr. Moskou). Een 50-tal gelovigen woonde deze dienst bij.
's Avonds trokken allen naar een klein, intiem theater in de binnenstad van Deventer, waar een voorstelling plaatsvond van "De Groot-Inquisiteur" - een aangrijpende vertolking van het gelijknamige hoofdstuk uit de roman "De Gebroeders Karamazov" van Dostojevski. De voorstelling werd verzorgd door de theatergroep "Op de Macks" en oogstte veel bijval.
In de Grote of Lebuďnuskerk, nog steeds in Deventer, werd 's anderendaags de Pontificale Liturgie geconcelebreerd door Aartsbisschop Gabriël (Rue Daru) en bisschop Athenagoras (Const./Griekse Metropolie), samen met de (aarts)priesters Theodoor (Rue Daru), Sergi Ovsiannikov (Patr. Moskou), Sergi Merks (Patr. Moskou) en Georgios Perris (Const./Griekse Metropolie).
De diakens Hildo Bos (Patr. Moskou) en Josef Moes (Rue Daru) dienden in deze feestelijke dienst, waarbij de zang werd verzorgd door het IPOK-koor (Interparochiëel koor van Orthodoxe Kerken - één van de resultaten van het gezamenlijke werk binnen de Vereniging) o.l.v. mw. J. Lucassen.
De Raad van Kerken werd vertegenwoordigd door Dr. van Eyk, Mw. de Haan en de heer Zuydwijk; van oud-katholieke zijde was aartsbisschop Joris Vercammen aanwezig en de rooms-katholieke kerk werd vertegenwoordigd door hulpbisschop Burgstede van Haarlem; het kerkbestuur van de Lebuďnuskerk was aanwezig in de persoon van mw. Sick. Ook de beide sprekers van de namiddag woonden de dienst bij: Dom Antoine Lambrechts (Chevetogne) en Dr. C. Hogenstijn.
De indrukwekkende ruimte van deze gotische hallenkerk uit de tweede helft van de 15e eeuw op de fundamenten van een romaanse basiliek gaf ons een gevoel van "ontstegen" zijn aan de aarde - ons te bewegen in Gods vrije ruimte. Aan het eind van de dienst sprak Aartsbisschop Gabriël ons bemoedigend toe; hij riep nog eens het doel van de Vereniging in herinnering: hoe alle Nederlandse orthodoxen de behoefte voelden nader tot elkaar te komen, ongeacht de verschillen in jurisdictie, taal, cultuur en ongeacht de last van het verleden. En om samen verder te gaan in de geest, waarin de Vereniging werd opgericht: trouw aan de bisschoppen, trouw aan elkaar, trouw aan de Orthodoxie.

Na een kopje koffie vertrok het gezelschap naar de IJsseloever, waar men aan boord ging van de "Eureka". Aan boord werd een koud buffet aangeboden en we stoomden op naar Doesburg, een volgend stadje aan de IJssel. Geheel in het kader van deze dag, die tot onderwerp "de lokale Kerk" had, was de keuze van het bestuur van de Vereniging gevallen op twee sprekers, die ons iets zouden vertellen over de "Moderne Devotie" - een spirituele lekenbeweging uit de voor-reformatorische tijd, die haar oorsprong vond juist in deze streek (met name Deventer) waar haar stichter - Geert Grote - geboren werd en die haar invloed uitstrekte over Holland en zelfs daarbuiten, tot in Rusland toe. De eerste spreker, Dr. C. Hogenstijn, schilderde voor ons de wereld rondom de figuur van Geert Grote, zijn geestelijke groei, het ontstaan en de "werkwijze" van de Moderne Devotie en de invloed, die deze beweging had op Kerk en maatschappij.
Dom Antoine Lambrechts, bibliothecaris van de abdij Chevetogne, ging vervolgens nader in op de grote persoonlijkheid uit de derde generatie van de Moderne Devotie: Thomas à Kempis, en zijn geschrift "Over de navolging van Christus" en hoe dit werkje tot in Rusland, waar het zowel voor- als tegenstanders vond, verspreid en gekend was.
Een samenvatting van beide voordrachten is aan het einde van dit verslag afgedrukt.
Het waren beide boeiende en levendige uiteenzettingen, die ons nader brachten tot onze "eigen" Nederlandse achtergrond, terwijl op de voorgrond het lieflijke landschap van de IJsseloever aan onze ogen voorbijtrok.

Aangekomen in Doesburg, begaven we ons dwars door het geroezemoes van de plaatselijke kermis naar de kleine, nu lutherse, kapel van de H. Antonius (in de volksmond "met het varken"). We vreesden, dat het rondom de kapel oorverdovende kermislawaai het vieren van de Akafist ter ere van de Moeder Gods onmogelijk zou maken, maar niets was minder waar! Met welk een gemak overstemmen ruim honderd enthousiast zingende orthodoxen het lawaai van deze wereld; maar hoe misten onze ogen in dit, door de Beeldenstorm "gezuiverde" interieur, een ikoon van de Koningin des hemels! Door een druilerig regentje haastten we ons terug naar de "Eureka" en onder de aangename begeleiding van een muzikaal trio (Roemeense orthodoxen) mochten we opnieuw genieten van een feestelijk buffet. Maatjesharing met watermeloen was voor mij een geheel nieuwe sensatie! Een forumdiscussie was voor de terugweg voorzien, maar, samengekomen uit het hoge noorden tot het diepe, donkere zuiden, van de nijvere steden in het westen tot het lieflijke oosten, hadden we duidelijk meer behoefte aan het informele samenzijn.
Toen we omstreeks zeven uur ’s avonds opnieuw in Deventer aanlegden, was voor velen de dag nog te kort geweest.

Maastricht, 11 juli 2005 zuster Martha




Bijlage I

Korte samenvatting van de voordracht. gehouden op zaterdag, 2 juli 2005 door Dr. Clemens Hogenstijn voor de leden van de Vereniging van Orthodoxen "Hl. Nicolaas van Myra".


De Moderne Devotie (eigentijdse godsdienstigheid, vernieuwde innerlijkheid) is een lekenbeweging die voortbouwt op het streven naar verinnerlijking door Geert Grote (1340-1384), diaken te Deventer.
Het gaat hier niet om een gesloten systeem, maar om een 'kijk' van eerbied voor mensen, zaken en toestanden.
Naast individuele volgelingen waren er zusters en broeders van het gemene (= "gemeenschappelijke" of "gewone") leven en kloosters voor vrouwen (eerste en voornaamste: Diepenveen bij Deventer) en mannen (eerste en voornaamste: Windesheim bij Zwolle). De Handelingen der Apostelen (2, 42-47) en het leven van de eerste christenen stonden voor allen centraal. Daarmee is tevens gezegd dat het een bijbels geďnspireerde beweging was.
De Devoten waren mensen van het ambacht en de cultuur van het boek (verzamelen, overschrijven, versieren en binden). De broeders begeleidden scholieren en lieten hen boeken overschrijven (een leerzame en vormende bijverdienste). Hun omgang met teksten was altijd drieledig: lezen, mediteren en bidden. De vrouwen legden zich daarnaast toe op textiele werkvormen. Uitgangspunt was steeds: in de gemeenschap is iedere mens waardevol! Hulpmiddelen bij het geestelijk leven waren het "rapiarium" (opschrijfboekje voor korte teksten) en de "collatie" (inleiding, gevolgd door gesprek).
De Moderne Devotie is een pre-reformatorische beweging, die de huidige kerken niet zomaar exclusief kunnen claimen.
De kloosterlijke tak is nog maar heel bescheiden, de wetenschappelijke interesse is wereldwijd, maar de belangstelling voor de beleving van deze beweging ('de binnenkant') is nooit weg geweest en leeft verspreid binnen heel uiteenlopende maatschappelijke kringen.

Deventer, juli 2005 Dr. Clemens M. Hogenstijn



Bijlage II

Korte samenvatting van de voordracht. gehouden op zaterdag, 2 juli 2005 door Dom Antoine Lambrechts voor de leden van de Vereniging van Orthodoxen "Hl. Nicolaas van Myra".
"De Navolging van Christus" in Rusland".


Dom Antoine Lambrechts, bibliothecaris van het Benedictijnerklooster te Chevetogne (B), hield een voordracht over de ontvangst in Rusland van "de Navolging van Christus" van Thomas à Kempis (1379 - 1471).
Dit werkje ("rapiarium"), karakteristiek voor de katholieke spiritualiteit van de Moderne Devotie (14e - 15e eeuw), werd in 1647 in het Slavisch vertaald door Oreste Nasturel, de zwager van de vojvode Matei Basarab van Walachije en gedrukt in het orthodoxe klooster van Dealu (Roemenië). Via Oekraďne en de berg Athos verspreidde deze uitgave zich over de kloosters van Rusland. Toen geen exemplaren meer verkrijgbaar waren, schreven de monniken het boekje zelf over; vanaf de 17e eeuw raakte de Navolging aldus bekend in de kloosters Nieuw Jerusalem (bij Moskou), het Drieëenheidsklooster van de hl. Sergios (2 manuscripten), het klooster van de hl. Makarios (Nizjny Novgorod), Solovki (6 manuscripten), Mejigorski (Kiev) en Floritshtcheva Poestyn (Vladimir).
In diezelfde tijd werd de Latijnse uitgave ter lezing aangeraden aan de studenten van de theologische hogeschool in Kiev, later ook aan die van Moskou en St. Petersburg. Zodoende kon in de geschriften van de hl. Dimitri van Rostov en van de hl. Tichon van Zadonsk de invloed van de Navolging worden teruggevonden.
Op het einde van de 18e en het begin van de 19e eeuw raakte de Navolging ook bekend onder de Russische aristocratie, die zocht naar geestelijke verdieping. Vrijmetselaars als M.N. Novikov en A.F. Labzine deden nieuwe vertalingen verschijnen. Laatstgenoemde vertaalde en publiceerde eveneens "de geestelijke strijd" van de Theantijner monnik Lorenzo Scupoli, voordat de hl. Theofan de Kluizenaar, naar het voorbeeld van Nikodemos de Hagioriet, er een aanpassing van maakte met de titel "De onzichtbare strijd".
Onder de nieuwe vertalingen van de 19e eeuw moeten ook de versies van Michail Speranski (1819) en die van de aartspriester Simeon Sokolov (1834) genoemd worden. Eerstgenoemde was staatssecretaris en nauwe medewerker van Alexander I; Sokolov was een geestelijke leider uit Moskou, die zeer gewaardeerd werd door metropoliet Filaret (Drozdov) en Constantin Pobedonostsev (1869), groot-procureur van de Heilige Synode van 1880 tot 1905.
De grote schrijvers uit diezelfde tijd: Pusjkin, Gogol, Leskov, Turgenev, Dostojevski, Tolstoj, Herzen en de Dekabristen K¨chelbecker; en Rylejev, hebben de Navolging gelezen en spreken er soms zelfs over in hun werk.
De populariteit van de Navolging in kringen van de Vrijmetselarij en in de pseudo-mystieke salons uit het begin van de 19e eeuw, maakten haar echter ook verdacht in de ogen van bepaalde orthodoxe hiërarchen, zoals de hl. Ignati Brianchaninov en Theofan de Kluizenaar, die zelf aan de vaders van het Oosten (de Filokalie) de voorkeur gaven. Eerstgenoemde wilde zelfs de lezing van de Navolging verbieden; Theofan echter kende haar tenminste nog een geestelijke waarde toe.
Ten slotte vroeg Dom Antoine zich nog af of het succes van de Navolging in Rusland mogelijkerwijze voortkwam uit de eenvoud en de universaliteit van haar boodschap, die een beroep doet op het nederig nastreven van het enig noodzakelijke in navolging van Christus.